Cursus Kijken is een Feest

Aanloopje 8: Kunst is er voor iedereen

Deze achteroverleunende figuur van Henry Moore, gemaakt voor het Britse kunstenfestival in 1951, staat nu opgesteld in het Haags Gemeentemuseum, pal voor een wandvullende foto van het ‘Hemels Gewelf’ van James Turrell in Kijkduin.

Met deze opstelling suggereert het museum dat de sculptuur gemaakt is voor een plek in het landschap, maar Henry Moore zelf zei daarover: “Ik wist dat de South Bank slechts een tijdelijk thuis zou zijn voor het beeld, dus ik maakte me niet te veel zorgen waar het terecht zou komen. Als ik het festival terrein te grondig bestudeerd zou hebben, zou het beeld nooit meer ergens anders thuis kunnen raken”.

In 1968 selecteerde hij dit werk als een van zijn vier meest belangrijke werken, samen met zijn Recumbent Figure uit 1938 van groene Hornton steen, the elmwood Reclining Figure 1939, nu in het Detroit Institute of Arts, en de eerste bronzen, achteroverliggende in twee delen, uit 1959.
(zie hieronder.)

B HM Recombent2 1938 Recumbent Figure 1938
Groene Hornton steen (drie blokken aan elkaar gelijmd)
89 x 132x73 cm
Londen, Tate
   
c HM Reclining 1939 Detroit Elmwood Reclining Figure 1939
Iepenhout 94 x 201 x76 cm
Detroit Institute of the Arts
   
D HM 2PieceRF No1 1959 2

Two Piece Reclining Figure No. 1 1959

Brons L = 193 cm

Perry Green, bruikleen van Chelsea college

   
  De Recumbent Figure van 1938 was inderdaad bedoeld voor een plek buiten, op het landgoed Bentley Wood van de Russische architect Serge Chermayeff, in Halland, Sussex en omdat veel van zijn achteroverliggende figuren een ‘landschappelijke’ stemming bezitten, zullen de conservatoren in Den Haag voor deze opstelling gekozen hebben. (In Edinburgh staat het beeld normaalgesproken in de tuin voor de gevel van het museum.)
E HMF655 Achterover leunende figuren 1928
krijt op papier 203 x 298 mm
The Henry Moore foundation
  De houding van deze figuren, leunend op hun ellebogen, billen en voeten, is geïnspireerd door een beeldje van de Mexicaanse god Chacmool, die Moore voor het eerst tekende in 1922 in Parijs. Daarvan getuigt een schetsboek in bezit van de Henry Moore Foundation. Maar er zijn zeker meer invloeden: zijn studies van de Hellenistische kunst en van de renaissance, de invloed van Precolumbiaanse en Afrikaanse voorwerpen, de lichaamsverbeeldingen van het surrealisme en de synthese van al deze invloeden.
F Reclining Figure 1929 Leeds Reclining Figure 1929
Bruine Hornton steen, L=84 cm
Leeds Museums
G Reclining Figure 1929 Leeds4 Op deze detailfoto is goed te zien hoe Moore het hoofd schematiseerde en de massa van de steen, het oor, aanpaste aan de houding van hoofd en omhooggehouden arm.
Zo begrijp je zijn beroemde oneliner:
'Art is the expression of imagination and not the imitation of life.'
(Kunst is de uitdrukking van de verbeelding en niet de nabootsing van het leven.)
   
I Domenichino 150 We zullen een aantal van zijn beelden bekijken, maar niet voordat we het beroemdste achteroverliggende naakt uit de kunstgeschiedenis hebben bewonderd: de godin Diana, achterover leunend na haar bad.

 

Klik op de foto's hieronder voor een vergoting: